“Wat is zelfherstel? Hoe zet ik dat aan? Welke biologische effecten hebben gedachten, gevoelens, emoties en overtuigingen op onze gezondheid?

Eigen ervaring

Pascale was vroeger Officier van Justitie. Ze bleek in 2016 een tumor in haar buik te hebben die met spoed geopereerd moest worden. In 16 dagen tijd heeft ze zichzelf optimaal voorbereid, zowel fysiek als mentaal. Ze schreef voor zichzelf een programma voor twee en een halve week. Dat bestond uit buitenwerk, zoals gezond eten, inspirerende boeken lezen, sporten, heilzame contacten vieren en binnenwerk, zoals meditaties, affirmaties en visualisaties. Ze affirmeerde en visualiseerde dagelijks een succesvol verloop van de operatie, de woorden van de arts “alles is goed” na de operatie, geen pijn hebben achteraf. In werkelijkheid reageerde de arts met dezelfde woorden en had ze geen morfinepomp nodig om pijn te reguleren, hetgeen de arts verbaasde bij zo’n zware buikoperatie.

Na deze bijzondere ervaring deed ze onderzoek naar de oorzaken ervan. Haar grootste ontdekking was: de geest is leidend, het lichaam volgt. De geestkracht van de hersenen, is de poort naar zelfherstellend vermogen, onze natuurlijke apotheek.

De kracht van positieve gedachten, het placebo-effect

Per dag hebben we ongeveer 50.000 tot 80.000 of zelfs 120.000 gedachten. Gelukkig onthouden we daarvan maar enkele. Dat zijn 70-75% negatieve gedachten bij gezonde mensen. Als je ingesteld bent op overleven, maak deze gedachten dan bewust en positief. Want 95% van alle gedachten zijn dezelfde als die van gisteren. Uit de psycho-fysiologie weten we dat elke gedachte ons lichaam beïnvloedt, ook bekend als het placebo- en nocebo-effect. We doen twee aan twee een oefening om deze effecten voelbaar te maken, ons bewust te worden van een negatieve gedachte over onze gezondheid, deze te stoppen, te neutraliseren en om te draaien naar een positieve gedachte. Door deze oefening vaak te herhalen, maken we nieuwe neurale verbindingen in onze hersenen door zg. neuroplasticiteit. Wat eerst gekunsteld voelt als een truc, blijkt uiteindelijk, via emoties, chemische stoffen, hormonen, af te geven in de hersenen. Zo produceren gevoelens van liefde, compassie en tevredenheid stoffen als oxytocine, serotonine en dopamine. Deze stoffen veroorzaken bloeddrukdaling, een lagere hartslag, stressverlaging, een ongeveer 7 jaar langer leven, pijnverlaging, energievermeerdering, een grotere immuniteit, enz.

Onder het motto “optimisme kun je leren” bewerkstelligen wij zodoende een samenleving met minder hart- en vaatziekten, minder infectieziekten en een grotere immuniteitsgraad. Het zelfherstellend vermogen werkt pas in rust en ontspanning! Daarmee is het bewust zoeken naar ontspanning onze topprioriteit geworden. Naast meditatie, affirmatie en visualisatie kunnen dat activiteiten zijn zoals wandelen, het bos ingaan, iets creëren, sporten, tuinieren, enz. De wetenschappelijke verklaring hiervoor is, dat onze prefrontale cortex, verantwoordelijk voor het nemen van beslissingen, dan minder actief is. Gevoelens van Compassie en Liefde zijn de grootste immuniteitsverhogers die er bestaan!

De kracht van negatieve gedachten, het nocebo-effect

Functionele versus niet-functionele stress.

Negatieve emoties zoals haat, bitterheid, cynisme en angst voor mislukking zijn emoties die niet functioneel zijn. Bij voorbeeld: acute stress is functioneel en kan levensreddend zijn, omdat deze het stresshormoon adrenaline produceert. Chronische stress daarentegen veroorzaakt laag-gradige ontstekingen. Vaak in combinatie met verkeerd eten, angst, depressie, grote zorgen, niet-passend werk, te veel moeten, een slechte relatie, enz. Bij chronische ontstekingen raken onze cellen in de overleefstand en is ons lichaam ontvankelijker voor bijvoorbeeld virussen, ongewenste bacteriën, kankercellen, plaque-afzetting in onze aderwanden, met alle gevolgen van dien.

De kracht van overtuigingen, negatief

Definitie: een overtuiging is een rotsvast geloof in iets dat niet per se waar is. Deze kan bewust of onbewust zijn, negatief of positief. Overtuigingen conditioneren ons, opvallend of stiekem, de hele dag door. Ze bepalen ons gedrag, bijvoorbeeld: ’ik kan niet tekenen’, ‘ik krijg elk jaar de griep’, ‘ik ben reumapatiënt’, ‘ik ben ziek’, ‘ik ben slachtoffer van…’ Je kunt je ook teveel identificeren met een diagnose. Deze negatieve overtuigingen hebben een nocebo-effect op onze gezondheid. Als je niet gelooft in een behandeling of in het zelfherstellend vermogen, zal het resultaat zich aanpassen. Negatieve overtuigingen kunnen in extreme gevallen zelfs tot de dood leiden.

De kracht van overtuigingen, positief

Als we er echter van overtuigd zijn dat ons lichaam een zelfherstellend vermogen heeft, als we denken dat we ons beter voelen, als we geloven in de werking van positieve suggesties, maakt ons lichaam dezelfde stoffen aan als bij pillen, pufjes, prikken enz. Ons dopamine-niveau stijgt, ook bijvoorbeeld door het vertrouwen in de positieve woorden en de persoonlijke behandeling van een arts. NB: het tegenovergestelde is óók waar: angst voor de witte jas en voor de diagnose doen ons in de angst schieten. Als we echter verwachten dat een operatie mee zal vallen, wordt die gedachte een ‘self fulfilling prophecy’. Als we snel herstel verwachten, past het resultaat zich aan, want het dopamineniveau is gestegen. Vandaar mijn advies voor een ‘helende hersenspoeling’. Train je brein met positieve suggesties, herhaal deze net zolang totdat die overtuiging een ‘natuurlijke staat van zijn’ is geworden. Over hoe wij ons positieve overtuigingen eigen maken, gaat Pascale dieper in op meditatie, affirmatie en visualisatie, oftewel haar ‘train your brain’ programma.

TRAIN YOUR BRAIN programma:

• Meditatie

Sluit je ogen (80% van alle prikkels komen via de ogen binnen), vertraag je ademhaling (een paar keer diep ademen, vervolgens op het natuurlijke ritme laten gaan), ontspan: je zelfhelende vermogen wordt aangezet, hersengolven vertragen, stress vermindert, telomeren (beschermdopjes van chromosomen die veroudering tegengaan) herstellen, de amygdala in de hersenen krimpt (minder last van angst en piekeren), de prefrontale cortex verdikt (voor betere focus, concentratie, relativeringsvermogen), geluksgevoel en sociaal gemak nemen toe, ontvankelijke staat neemt toe (met alfa- en thèta-golven in de hersenen). Mediteer liever vaak en kort (bv 5 minuten dagelijks), dan soms en lang. De genoemde lichamelijke en geestelijke ontvankelijkheid maken het affirmeren gemakkelijker.

• Affirmatie

Definitie: een affirmatie is een positieve krachtspreuk die je vaak moet herhalen. Eerst ervaar je deze spreuken als een truc die je niet gelooft, waartegen je zelfs verzet voelt. Later blijken de hersenen toch ontvankelijk te zijn geworden en kan deze spreuk je wel degelijk doen geloven. Een prettig bijverschijnsel van dit affirmeren is, dat het ons brein vult met positieve gedachten die de negatieve op den duur verdringen. De hersenverbindingen die we het vaakst gebruiken, worden dominant en de ongebruikte verbindingen krijgen steeds minder invloed: ‘use it or loose it’. De hersenen gaan helende stoffen aanmaken.

Wat is een goede affirmatie?

• Beperk je tot 1 specifieke, bewuste, duidelijke intentie.
• Gebruik de tegenwoordige tijd.
• Gebruik positieve en krachtige woorden, zonder ontkenning in de zin.
• Koppel er een bedankje aan zoals ‘Ik voel me dankbaar en tevreden’, ‘Ik ben blij dat…’
• Herhaal vaak, maak er een gewoonte van, maak een ‘mood board’, schrijf hem op de spiegel.
• Visualisatie

Definitie: een visualisatie zet onze verbeeldingskracht in werking. Deze wordt ook wel ‘medicijn van de verbeelding’ genoemd. Het betreft een zeer oude helingspraktijk die wereldwijd al duizenden jaren wordt toegepast. Onze hersenen maken nauwelijks of geen verschil tussen de realiteit en onze verbeelding. Bijvoorbeeld: het denken aan je favoriete strand, bos, bezigheid, enz. heeft bijna evenveel effect als de daadwerkelijke ervaring. Er bestaan meerdere soorten visualisaties, zoals:

• Geleide visualisaties. Ter ontspanning, te vergelijken met nidra yoga. Deze kan men toepassen bijvoorbeeld vlak voor een operatie, een spannend gesprek, een moeilijke ontmoeting, een spannende actie. Doe deze visualisatie bijvoorbeeld een kwartier lang om zodoende met de door onze gewenste verbeelding het resultaat positief te beïnvloeden.
• Motorische visualisaties. Deze wordt toegepast op revalidatie-afdelingen, waar men liggend, in gedachten oefeningen ter versterking van spieren en zenuwstelsel doet. Ook kunnen sporters in gedachten, eventueel met een 3D-bril, zich voorbereiden op hun parcours. In deze gevallen is wetenschappelijk aangetoond dat hun spiermassa is toegenomen.
• Helende visualisaties. De helende biologische effecten hiervan zijn wetenschappelijk aangetoond. De visualisaties kunnen gericht zijn op het versterken van het hele immuunsysteem, op afweercellen in het bijzonder, op organen, enz. Er werd gemeten dat: afweercellen toenamen en krachtiger werden, kankercellen werden afgeremd, het immuunsysteem sterker werd, de doorbloeding werd gestimuleerd, bijwerkingen van medicatie (zoals misselijkheid, slaapproblemen) aanzienlijk afnamen, overlevingskansen toenamen.

Oefening: visualiseer Licht en Liefde, stuur deze naar het hart, een ziek lichaamsdeel van jezelf of van een geliefd persoon of dier. Herhaal deze verbeelding vaak. Door dit gelijktijdig met een groep te doen, kan het effect aanmerkelijk versterkt worden. Effecten zijn bijvoorbeeld snellere wondgenezing, vermindering van pijn, sneller herstel.

Tot slot:

Pascale benadrukt om genoemde technieken te gebruiken náást reguliere behandeling. De ontspanning stimuleert namelijk het effect van deze behandeling. De operatie duurt korter, men ervaart minder pijn, er is minder medicatie nodig (bij stress is 4x meer medicatie nodig!), men kan beter met ziekte omgaan.

NB: vergelijk dit alles met het nocebo-effect van het lezen van een bijsluiter, met de negatieve invloed van artsen die volgens strakke protocollen werken en geen verschil maken tussen behandeling van mannen en vrouwen. Vergeet niet dat in ons lichaam 23.000 genen invloed hebben op gezondheidsbevordering, dan wel ziektebevordering. Genen kunnen worden aangezet of uitgezet. De epigenetica vond dat omgevingsfactoren mede bepalen welke genen worden geactiveerd en waarom. Conclusie: mindset en leefstijl beïnvloeden deze activering. Het is Pascales missie om ons te helpen onze mindset en leefstijl positief te ontwikkelen.

Vragen

• Contact met de huisarts.

Helaas is er in de opleiding nog weinig tot zeer weinig aandacht voor voeding, mindset en leefstijl. Hoopgevend daarentegen is dat sommige huisartsen het lezen van Pascales boek zelfs voorschrijven. Bij steeds meer (jonge) huisartsen is er een combinatie mogelijk van wetenschap en ervaringsverhalen.

• Wat te doen bij slechthorendheid?

Negatieve overtuigingen doen veel kwaad: ‘het zit in de familie’, ‘het hoort bij het ouder worden’. Herhaal liever helende affirmaties en visualisaties.

• Hoe om te gaan met stress momenten, bijvoorbeeld nare dromen waar ik wakker van word?

Dit kan duiden op iets dat zich heeft vastgezet in het onbewuste. Probeer via meditatie het onbewuste te bereiken. Vraag in stilte ‘wat vertelt deze droom mij?’ Of vraag hulp bij een erkende droomtherapeut of hypnotherapeut (hypnose is een vorm van geleide visualisatie).

• Hoe kan ik kinderen helpen?

Baby’s en kinderen nemen de overtuigingen van ouders over, bekend is het ‘placebo-effect by proxy’. Wat opvoeders helpt is een open, liefdevolle opstelling naar het kind toe, waarbij hun eigen gevoelens en gedachten ruimte krijgen.

• Is voor een dierbare visualiseren mogelijk?

Ja, liefst samen met andere dierbaren, met of zonder fysieke aanwezigheid van deze dierbare. Als de groep dezelfde helende intentie stuurt naar de ontvanger die zich openstelt, kan deze een krachtige heling tot stand brengen. Immers ‘alles wat je aandacht geeft, maak je sterk’. En vooral als de ontvanger in het resultaat gelooft, zou ik het zeker proberen.

Boek van Pascale Bruinen: ‘Zelfherstel van binnenuit’

Website: www.academievoorzelfherstel.nl

Leestips ter verdieping: Joe Dispenza, Bruce Lipton.