Annemiek wil met ons op zoek gaan naar ons kostbaarste bezit:

“Stel dat we onze angsten voor de werkelijkheid niet meer zien als stopborden maar als richtingaanwijzers? Zouden we daar dan onze grootste schat kunnen vinden?”

Na het weerklinken van de klankschaal luisteren we naar pianospel van Annemiek. Zij stelt de vraag “Wat is overgave?” en het interactieve programma begint. Er komen persoonlijke antwoorden en persoonlijke ervaringen. Annemiek gaat hierop voort. Overgave heeft te maken met vertrouwen en met jezelf uit handen durven geven, zowel lijfelijk als spiritueel. Het heeft ook te maken met het loslaten van de ratio. Er is een samenspel met de intuïtie.

Na deze start vertelt Annemiek over haar persoonlijke weg. Afgelopen winter verzeilde zij in een moeilijk proces. Dat heeft haar kijk op de betekenis van overgave veranderd. Zij weet het antwoord niet meer zeker. Er komen reacties van de aanwezigen. Enkelen vertellen over herkenning in de moeite van het proces en over de betekenis van angst. Soms verbergt onze angst onze ambitie.

Wisselend stelt Annemiek vragen en vertelt over haar persoonlijke weg, gelardeerd door citaten uit haar bundel gebeden en gedichten met de titel Verlicht mijn nacht, de ontroerendste gebeden van de wereld. (uitgegeven in 2005, niet meer te koop, wel bij de bibliotheek te leen). Met tegenslag krijg je pas in de gaten hoe mechanismen werken, zoals bij angst. Trefwoorden uit de nu volgende gedachtewisseling gecombineerd met enkele teksten uit de bundel: Onverwoestbare onschuld – nieuw fris waarnemen, direct contact. Geen bescherming, geen demping…  onschuldige werkelijkheid – naakt zijn. Het gedicht Om overgave van Hein Stufkens brengt dit goed onder woorden. Annemiek noemt Krishnamurti, die verwijst naar de begrippen vooroordeel, verlangen en onwetendheid. Als alles instort en er een leegte is gevolgd, kan dat uiteindelijk genadig aandoen. Je leert kijken naar wat er werkelijk toe doet.

Van Sogyal Rinpoche (auteur van het Tibetaans boek van leven en sterven, uitg. 2009) leerde Annemiek vol liefde te kijken naar zichzelf. Rinpoche reikt het beeld aan: Als het ware jezelf zien, zoals een humorvolle grootvader naar zijn kleinkind kijkt. Het gaat er om met liefde naar je eigenschappen te kijken. Het gaat ook om vertrouwen: Als je je eenmaal kunt overgeven, kom je erachter dat we allemaal zee zijn, onderling verbonden. Dan kun je je mededogende hart ontwikkelen. Hier citeert Annemiek het gedicht Misverstand van Hein Stufkens:

Ik was te Cadzand aan het strand getuige van een misverstand,

toen ik twee golven hoorde spreken precies voordat ze zouden breken.

De een riep: „Het is gedaan, wij zullen hier te pletter slaan!”

Maar de ander zei beslist: „Welnee, je bent geen golf, je bent de zee”

Geïnspireerd wordt Annemiek ook door lezen in het dagboek van Etty Hillesum met de titel Nagelaten geschriften.

Voor en na de pauze luisteren we naar Zen-muziek uit de sutra van de Bodhicaryavatara van Santideva. De tekst is door Zen-leraar Ton Lathouwers vertaald.

Toewijding van de Bodhisattva (ingekort)

Kom snel, oh kom snel en vergeet alle angst! In ons breekt het leven door!

Wij dragen onze verdiensten over, opdat al degenen die waar dan ook geestelijk of lichamelijk lijden, van hun lijden verlost worden en oneindige vrede des harten mogen vinden.

Dat hun geluk nooit af mag nemen, hoe lang de cyclus van bestaan ook mag duren.

Dat de wereld de altijddurende vreugde van de Bodhisattvas mag bereiken.

Dat alle wezens de verlichting van het paradijs mogen kennen, hoe talrijk de verschrikkingen in de wereld ook zijn.

Dat al degenen die koud zijn warmte vinden. Dat al degenen die lijden aan hitte koelte vinden. Dat oorden van verschrikking oasen mogen worden van verrukking, schoonheid en leven. Dat dode beenderen weer tot leven komen. Dat zij die verblijven in het schimmenrijk begiftigd worden met een hemels lichaam.

Dat stralend licht de duisternis op alle plaatsen zal verdrijven.

Dat het vuur van alle helse regionen gedoofd zal worden.

Dat allen die daar verblijven enkel nog diepe vreugde mogen ervaren.

Dat alle hindernissen wijken zullen.

Dat alles stromen mag van levend water.

Dat de Geest die doet ontwaken en die mededogen is, moeder en beschermster van al wat leeft, in iedereen geboren wordt.

Annemiek gaat na de pauze in op gestelde vragen en er komen nog enige reacties van de aanwezigen. Zij besluit haar bijdrage met het voorlezen van de onderstaande tekst van Oriah Mountain Dreamer uit haar boek Verlicht de nacht:

Ik hoef niet te weten hoe jij in je onderhoud voorziet. Wat ik graag wil weten is waar jij voor gaat en of jij het aandurft oog in oog te staan met de verlangens van je hart.

Het interesseert me niet hoe oud je bent maar wel of je het aandurft voor gek te staan. Omwille van de liefde, omwille van je dromen, omwille van het avontuur dat leven heet.

Het maakt niet uit welke planeten jouw horoscoop beïnvloeden. Waar het mij om gaat is of je ooit tot de kern van je verdriet bent doorgedrongen. En of de verraderlijkheden en beproevingen van het leven je juist ontvankelijk hebben gemaakt. Of dat deze je hebt doen terugdeinzen en afsluiten uit angst voor nog meer pijn.

Wat ik wil weten is of jij de pijn, die van mij of van jezelf, kunt laten zijn. Zonder een vinger te verroeren, zonder het te verbergen, te laten verdwijnen of vast te houden.

Ik wil weten of je vreugde kunt zijn, de mijne of de jouwe. Of je durft te dansen vanuit je oerkracht, in totale extase van top tot teen, zonder je in te houden door op je hoede te zijn, realistisch of rationeel te zijn, zonder je te laten afremmen door herinnering aan beperking vanuit je menselijk bestaan.

Het kan mij niet schelen of je verhaal waar is of niet. Wat ik zou willen weten is of je anderen durft af te wijzen om trouw te zijn aan jezelf; of jij het aandurft voor verrader te worden uitgemaakt om verschoond te blijven van verraad vanuit je ziel. Geef me een bewijs van je trouw opdat ik zal weten dat je te vertrouwen bent.

Ben jij in staat schoonheid te zien, ook al is niet iedere dag even mooi. En is het leven zelf voor jou de bron waaruit je levenskracht kunt putten? Kun jij leven met fouten, zwakheden en kwetsbaarheid, die van jou en mij en toch aan de rand van een meer staan en luidkeels tegen het zilver van de maan roepen: YES !!!

Ik hoef niet te weten waar je woont, of hoeveel geld je hebt. Wat ik graag wil weten is of je het op kunt brengen om na een nacht vol wanhoop, tot in het diepst van je ziel gekwetst, op te staan en datgene te doen wat er gedaan moet worden voor je kinderen.

Ik hoef niet te weten wie je bent of hoe je hier gekomen bent. Wat ik wil weten is of je zonder terughoudendheid bereid bent met mij door het vuur te gaan.

Het gaat niet om waar, wat en met wie je hebt gestudeerd. Voor mij is het van groot belang, van jou te horen welke innerlijke kracht jouw steun en toeverlaat is, als al het andere om je heen is weggevallen. Of je alleen kunt zijn met jezelf en of jij het werkelijk goed hebt met jezelf wanneer het stil wordt – in eenzaamheid.”

Tot zover deze impressie. De interactieve manier van werken en vooral de persoonlijke en procesgerichte inbreng van zowel Annemiek als van de aanwezigen wil ik hiermee respecteren.