p style=””>Vergeving is een heel centraal onderwerp in Een Cursus in Wonderen. U weet dat dit boek door Jezus is doorgegeven. Het geeft ons een heel groot inzicht in de wereld, in het leven, in vergeving, in liefde, het ego en wat het ego is. Het geeft ons praktische handreikingen om er mee aan de slag te gaan in het leven. Er staan 365 lessen in het werkboek, voor iedere dag van het jaar een. Als je de lessen gaat doen, speelt het ego op. Willem Glaudemans leest pagina 122 voor uit het werkboek van Een Cursus in Wonderen en laat horen wat vergeving allemaal met je doet: “……wil je vrede: vergeving biedt jou die, wil je vreugde, een kalme denkgeest, doelgerichtheid…….een zachtmoedigheid die nooit kan worden gekwetst……dit alles biedt vergeving jou. En meer……”

Vergeven doe je voor jezelf, niet voor de ander. Je hebt de ander er ook niet bij nodig. Het gaat ook niet over de ander. Jezus zegt: “Je kunt een ander niet vergeven. Je kunt wel jezelf je oordeel over en veroordelingen van de ander vergeven.” Vergeven gaat niet over de ander, vergeven gaat uitsluitend over jezelf. Alle beelden, de wrok en de haat, al die dingen die van binnen aan het wroeten zijn en die we los kunnen laten als we het proces van vergeven achter ons hebben gelaten. Vergeven is niet: het goedmaken bij de ander, de ander vragen om ons te vergeven of de ander gaan vergeven omdat hij iets vervelends heeft gedaan. Daar gaat het niet om. Als je zegt: “Ik vergeef je,” dan is dat eigenlijk niet vergeven. Je zegt eigenlijk: “Ik ben zo goed dat ik jou, arme zondaar vergeef, maar je blijft natuurlijk wel een mispunt.” Dat is de ego-manier van vergeven. Dat is niet vergeving, maar vernedering. Je bevestigt nogmaals de schuld van de ander. Je kunt een ander eigenlijk niet vergeven.

In de Cursus is het ego dat deel in je zelf dat in afscheiding en angst leeft, dat inderdaad niet kan vergeven, maar wel kan veroordelen. Dat zich schrap zet en een muur om zich heen bouwt, waarbinnen het zich veilig waant. Alles wat tegen zo’n muur aan ketst doet pijn. Des te meer reden om te vergeven.

Vergeven heeft dus niets met de daad van de ander te maken, maar met onze eigen oordelen over de ander. De daad is de aanleiding. Onze gevoelens daarover, onze reacties daarop, onze veroordelingen daarover: dat doen we zelf. Daar heeft de ander niets mee te maken. Het ego heeft daar flinke moeite mee. Die wijst liever de schuldige aan. De ander zou op die manier macht hebben over onze gevoelens. Gelukkig is dat niet zo. Wij kiezen zelf de angst of pijn. Gelukkig zijn we zelf verantwoordelijk daarvoor. Daarom kunnen we er wat aan veranderen. ‘Ik ben niet het slachtoffer van de wereld die ik zie!’ We hebben de macht over ons eigen leven. Al lijkt het soms of we de macht hebben uitgeleverd.

Ik zal je de 7 stappen van vergeving straks laten zien. Je kunt ze niet zo precies in de Cursus terugvinden. Het is mijn verwerking van het materiaal dat ik tot deze 7 stappen ben gekomen.

Vergeven is eigenlijk niets anders dan die oude projecties op het spoor komen en ze los laten.

Als iemand je irriteert, wees er dan heel dankbaar voor. Dan heb je vaak met een oude dia te maken. De uitnodiging in de Cursus is steeds de ander te zien, zoals hij werkelijk is, zodat je ook jezelf kunt zien zoals je zelf werkelijk bent. De hulp die we krijgen in de Cursus is steeds de hulp van de Heilige Geest. Vergeven is kijken met ogen vanuit het NU, vanuit liefde. Je bevrijdt de ander en jezelf van die oude beelden. Als die plaatjes verdwenen zijn, kun je ze niet meer op de ander projecteren. Weg is weg. Eens vergeven blijft vergeven.

Nu ga ik met u die 7 stappen doornemen.

1. De eerste stap is: Ik zie af van mijn instinctieve reacties van wraak en vergelding, stop met alle aanvalsgedachten in die richting, accepteer de situatie zoals hij is, accepteer de ander zoals hij is.  Als je ziet dat wraak en vergelding helemaal niets oplost, alleen maar een hoop nieuwe  reacties geeft van de andere kant, dan komt eens het inzicht: je stopt ermee. Vergeven wil niet zeggen: je emoties onderdrukken of niet meer boos worden. Het is goed om je emoties te voelen en ze niet vast te zetten. Ze razen door je heen maar na 10 minuten is het weer voorbij. Vergeven wil zeggen: niet de emoties op de ander dumpen, een schuldgevoel opwekken. Dit is een subtiele vorm van wraak nemen. Je zult merken dat het je niet bevrijdt. Vergeving is een daad van liefde, van verlossing. (Willem vertelt o.a. het verhaal van de  bloedwraak in Albanië)
2. De tweede stap is: Ik zie af van haat en wrok en geef op een veilige manier uiting aan mijn gevoelens. Ik kies voor innerlijke gezondheid en innerlijke vrede en laat mijn verwachtingen los. Zo hervind ik de liefde voor mezelf en voor de ander. Je denkt dat als je iemand haat, je de ander er mee hebt. Maar haat en wrok is een boemerang: het keert terug naar jezelf. Het schaadt degene die haat. Het kan je letterlijk ziek maken. Een daad van liefde ten opzichte van jezelf is: ik stop ermee om te haten. Het wil niet zeggen dat je je emoties niet uit. Een veilige manier om je woede te uiten is om matten te gaan kloppen. Je kunt die woede-energie gebruiken om je huis schoon te maken, het gras te maaien. Je kiest voor innerlijke gezondheid en vrede en je ontdekt dat die innerlijke vrede van niets en niemand buiten jou afhankelijk is.
3. De formule van verlossing bij de derde stap is: Ik zie af van slachtofferschap. Ik claim mijn Ik neem verantwoordelijkheid voor mijn leven, voor mijn gedachten en gevoelens. Ik  word mij mijn natuurlijke grenzen bewust en neem mijn eigen plek in het leven in. Dit is misschien wel het moeilijkste van vergeving: het beeld over jezelf veranderen b.v. ‘Ik ben niet verantwoordelijk voor de rotzooi in mijn leven: je moet bij mijn ouders zijn!!’ Of ‘Ik moet ook altijd alles alleen doen!!’ Slachtoffers en boosdoeners horen bij elkaar.

Slachtofferschap is een keuze, geen feit. Je kunt zeggen: ik stop ermee om die rol aan te nemen. Zelfmedelijden houdt het in stand. Klagen ook. Het ego zegt: als je dit doet, dan loopt iedereen over je heen. Je wordt een voetveeg. In tegendeel. Vergeven is een daad van kracht, niet van zwakte. Als je jezelf hebt bevrijdt van je slachtofferschap dan wordt de ander bevrijdt uit zijn rol van schuldige boosdoener.

4. Ik zie af van beschuldiging en veroordeling. Ik kies ervoor om onschuld in de ander te zien, zo hervind ik ook mijn eigen onschuld. Via het principe van wederkerigheid: alles wat je bij de ander ziet, zie je bij jezelf. Dat is een taaie voor het ego. Het ego is gemaakt om te beschuldigen. Het ego is irrationeel. B.v. een man: ‘het is niet mijn schuld dat ik ongetrouwd gebleven ben, het is de schuld van mijn schoonouders die konden geen kinderen krijgen.’ Als je stopt met onschuldig slachtoffer te zijn, dan is er ook geen schuldige boosdoener meer. Het fundament van het ego is: de ander heeft het gedaan. Als je gaat stoppen met de ander beschuldigen en verwijten maken, dan ga je de ander weer zien hoe hij echt is. Dan ga je onschuld zien. Als je vergeeft dan ga je de ander, de grootste boosdoener in je leven, weer als onschuld zien.
5. Ik zie af van een zwak en vals zelfbeeld. Ik maak contact met mijn diepste onkwetsbaarheid, met wie ik in wezen ben. Ik weet dat dit niet kan worden aangetast en niet hoeft te worden verdedigd. Onze liefdeskern, onze wezenskern kan door niets worden aangetast. Vergeven maakt me er zo van bewust, wie ik werkelijk ben. Slacht­offerschap is een beeld dat je van jezelf hebt. Als ik over mezelf denk: ‘Ik ben een onhandige klungel en iemand bevestigt dat,’ dan prikt hij in je eigen zelfoordeel. Zelfbeelden bepalen heel erg hoe we in het leven staan. Als we van onszelf houden, dan kan er heel veel gebeuren. Dan worden we niet zo snel gekwetst. Het zelfbeeld is eigenlijk het fundament. Het mooie is dat als je door al die valse zelfbeelden heen gaat en gaat zien waar ze vandaan komen. Soms krijg je ze van iemand anders. B.v. je bent dom. Die kun je  In mij is oneindige wijsheid. De Cursus noemt je wezenskern ook wel je onkwetsbaarheid.
6. Ik kies voor gelijkwaardigheid met jou. Ik zie in wederkerigheid dat jij mij een spiegel voor houdt van mijzelf, zowel in mijn onverwerkte ego-stukken als wie ik werkelijk ben. Mijn onschuld en schulde­loosheid zie ik weerspiegeld in jou. Ik ben dankbaar dat je mijn verlosser bent en leermeester in vergeving. Ik stap samen met jou in het licht.

Afzien van ongelijkwaardigheid en superiori­teits­gevoelens. Als we over vergeven bezig zijn en we denken over die ander na, dan is er altijd een stemmetje dat zegt: ‘Ik ben eigenlijk toch  wel moreel beter dan diegene die deze minne daad heeft gedaan. Ik ben met vergeven bezig,  ik zit op het spirituele pad, ik begrijp het allemaal van die ander niet.’ Eigenlijk zit er iets superieurs in. ‘Ik ben zo goed dat ik je vergeef, je blijft een sufferd, maar O.K.’ Ook dat is hetzelfde. Ook dat is de verticale manier van vergeven, dat is ongelijkwaardig. Wat die ander gedaan heeft, dat zou ik nooit doen. Tot we inzien dat als we maar genoeg getergd en getreiterd worden, we evengoed tot moord in staan zijn. Als je eerlijk wordt tegen jezelf, dan herstelt dat de gelijkwaardigheid tussen jou en de dader (Willem vertelt het verhaal over de hekel die hij aan zijn vader had, maar hoe die zijn grootste leraar werd in vergeving).

7. Ik wil afzien van afscheiding en me bewust worden van de eenheid van al het geschapene. Afscheiding is waarschijnlijk wel het fundament van het hele ego-denk-systeem. Met afscheiding is het begonnen. We hebben ons op de een of andere manier afgescheiden van  Wraak is een vorm van afscheiding, haat en slachtofferschap ook. Afscheiding doen we op allerlei manieren. Als we in groepen gaan denken. B.v. ‘Ik hou niet zo erg van politici, dominees, mensen die erg spiritueel zijn.’  Dat is afscheiding maken: ik sta hier en jij staat daar. Het is de laatste stap van vergeving. Tot slot ga je zien dat we allemaal nog steeds kinderen van God zijn. (Hij vertelt het verhaal  van de vrouw die al jaren haar dochter niet had gezien en die tot de conclusie komt: we zitten SAMEN in de situatie: in haar hart had ze de afscheiding opgeheven). Dat is de laatste stap: dat je gaat zien dat we in wezen één zijn!

Vragen na de pauze:

Vraag 1 Ik ben waarschijnlijk een van de weinigen die de Cursus niet kent. Ik mis iets wezenlijks. Jezelf vergeven kan pas als je ook in jezelf schuld ziet.

Antw:

U wilt eerst schuldig zijn, om te kunnen vergeven. Het boek ‘Een Cursus in Wonderen’ zegt eigenlijk dat er geen schuld is. Wie we ten diepste zijn, kan niets misdaan hebben, kan niet schuldig zijn. Voor het ego is het een ander verhaal. Het ego geeft ons het idee dat we schuldig zijn, anderen schuldig zijn. Over dat denkbeeld zegt de Cursus: Het is niet waar, het is uiteindelijk een droom van afge­schei­denheid. De Cursus zegt: het heeft in feite nooit plaatsgevonden. We kunnen niet weg bij God. De eenheid kan niet verbroken worden. Het ego zei op het moment dat we dachten afgescheiden te zijn van God: het is een zonde. En waar zonde is, is schuld. En als er schuld is, is er angst voor bestraffing. Het is de onheilige drie-eenheid: zonde, schuld en angst.

Vraag 2: Ik hoorde uw verhaal over emoties. Ik heb een gedeelte van de Cursus gedaan maar ik heb nog steeds moeite om die emoties los te laten: woede, haat. Ik heb staan schreeuwen, en toch blijft er een stukje hangen. Kunt u dat verklaren?

Antw:

Ik kan het niet verklaren. Maar in zijn algemeen­heid kan ik zeggen: als je je ego steeds meer gaat zien, dan lijkt het of je ego steeds groter en sterker wordt, nog woedender. Dat is eigenlijk heel gewoon. Het ego haalt alles uit de kast en vraagt: Meen je het werkelijk? Ga je echt een andere keuze maken, ga je echt kiezen voor liefde en niet meer voor mij? Hij zet alle patronen heel groot voor je neer. Je ziet ze zo goed, zodat je ze makkelijk kunt opruimen. Als ze zichtbaar worden, kun je zeggen: “Nee, dank je wel,” en je stapt eruit. Je wordt steeds meer de waarnemer van je ego. Je valt er niet meer mee samen. Je bent het ego nooit geweest. De Cursus zegt: ‘Kijk naar het ego. Word waarnemer van je eigen emoties.’ Je kunt tegelijkertijd heel boos zijn en zien dat je boos bent èn weten dat het niet nodig is en toch boos blijven. Dat is prima. Veroordeel je zelf er niet om. Als je in strijd bent met je ego, dan kan er maar één winnen: het ego. Want ego strijdt met ego. Ik accepteer dat ik die emoties heb. Ik zie dat ze door me heen gaan, maar je vereenzelvigt je er niet meer mee. Dat is het grote verschil.

Vraag 3: Vergeven is een heel actueel thema als we denken aan New York en de Twin Towers. Hoe gaat de natie ermee om, de politiek?

Antw: Een president zou kunnen zeggen, na zo’n tragedie: “We gaan niet een vergeldingsactie doen, want ik geloof niet dat dat werkt. We gaan wel proberen de dader voor het gerecht te krijgen.” Het zou het teken aan de wereld kunnen zijn die anderen op andere gedachten had kunnen brengen: het begin van een kentering.

Ergens staat in de Cursus: je kunt niet de wereld veranderen, maar je kunt wel je denken over de wereld veranderen. Je straalt uit datgene wat je gelooft. Zonder woorden. Je onderwijst altijd. Daarmee zouden we kunnen beginnen: met vergeven, kijken vanuit liefde in plaats vanuit angst. Zo kunnen we een andere wereld creeëren, maar die begint bij ons. Mandela heeft gedemonstreerd dat het internationaal doorwerkt. Ghandi ook. Als we in onze liefde blijven, en dat sturen aan alle mensen die het betreft, inclusief Bin Laden, dan zou dat iets bij kunnen dragen aan het veranderen van de wereld. Het is heel belangrijk dat we niemand uitsluiten van onze liefde: Als je iemand uitsluit, sluit je ook jezelf uit. Als je eigen oplossingen niet werken, dan vraag je de Heilige Geest om hulp. Maar als je helemaal geen plan maakt, dan gebeuren er misschien dingen die je niet kunt voorspellen, die mooier zijn dan je ooit hebt kunnen dromen.

Vraag 4: Ik hoor de naam van de Heilige Geest steeds noemen. Kunt u daar wat helderheid over geven?

Antw:

In de Cursus is de Heilige Geest iets wat steeds in ons is. Het is de correctie van alles wat het ego ons laat denken. Het is een totaal andere manier van denken. Het is de uitnodiging om voor liefde te kiezen in plaats van voor angst. De Cursus zegt: in onze denkgeest zitten twee compartimenten: in de een zit het ego, in de ander zit de Heilige Geest. De Heilige Geest is de stem die spreekt namens God. Hij zal het steeds hebben over vergeving, verlossing en het loslaten van het ego. Die kun je steeds te hulp roepen bij alles wat je doet. Horen we de stem niet: dan zitten onze eigen plannen of ons eigen verhaal ervoor. Je krijgt het antwoord in een vorm die jij kunt aanvaarden zonder angst. Experimen­teer ermee. Verwacht een wonder.

Vraag 5: Ik ben met die oefeningen begonnen, en alles om me heen werd zonder betekenis. Ik heb het boek dichtgegooid.

Antw:

Twee lessen verder wordt het uitgelegd. Dan zegt Jezus: “Jij hebt alles de betekenis gegeven die het voor je heeft, omdat je vanuit het verleden kijkt. Je zit in een wereld die bestaat uit een web van associaties en betekenissen die jij erop hebt geplakt.” Waar de Cursus overgaat is dat je die beelden onderkent en weer terugneemt. Je komt vrij van het verleden en houdt op met oude plaatjes te projec­teren. Al die beelden verhinderen je om in het NU te zitten. Jezus zegt: “Onze denkgeest zit vol met gedachten en beelden uit het verleden. Misschien helpt dit om die hobbel te nemen en verder door te gaan.”

Vraag 6: Tijdens uw verhaal kwamen er meteen beelden bij me naar boven over zaken als haat en woede. Door de tijd is het verzwakt. Wat is de factor ‘tijd’ in deze?

Antw:

In een relatie met iemand zit altijd ergens een punt waar het om gaat. B.v. je voelt je slachtoffer. Als je dat kunt doorzien en er afscheid van kan nemen – met hulp van de Heilige Geest – dan zul je merken dat een heleboel dingen vanzelf verdwijnen. Als de dingen in het NU opkomen, dan is het belangrijk op DAT moment er wat mee te doen: je kijkt er naar en je neemt er bewust afscheid van. De Cursus zegt ook iets over het geheugen. Het ego onthoudt alle fouten van anderen, houdt lijstjes bij. Als je gaat vergeven, dan verdwijnen de lijstjes en dan krijg je het selectieve herinneren van de Heilige Geest. Die onthoudt alleen wat er aan liefde is geweest.

Vraag 7: Wat houdt een heilige relatie in? Moet je eerst die 7 stappen doen en kun je dan pas iemand ontmoeten die ook die 7 stappen heeft gedaan. Is dat dan de heilige relatie?

Antw:

De Cursus spreekt over speciale relaties en heilige relaties. Speciale relaties zijn eigenlijk gebouwd op gemis. Het ego kijkt naar binnen en ziet: ik mis iets. De ander vult het aan. Hopelijk heeft de ander een gemis dat ik dan kan aanvullen.

Bij een heilige relatie hebben beide partners een gemeenschappelijk doel en zien de belangen van de ander ook als hun eigen belang. Dit is een relatie die gaat via het principe van weder kerigheid. Je kijkt niet naar binnen en ziet een gemis, nee, je kijkt naar binnen en ziet: in feite ben ik compleet. Je hebt heilige momenten in een relatie, waar je allebei even helemaal in het NU bent, waar er even helemaal geen ego is. en je hebt speciale momenten in een relatie. In het tekstboek, hoofdstuk 15-19 spreekt Jezus over heilige relaties.

Vraag 8: De indruk bij mij is, heel hard werken, bewust worden, maar de woorden overgave en vertrouwen komen heel sterk bij mij naar boven.

Antw:

Vergeven is niet hard werken. Wrok is hard werken. Vergeven is in feite simpel: elke keer naar binnen kijken en zien wat je projecties en oordelen zijn en nee tegen het ego zeggen. Het vraagt om een voort­durende alertheid. Een klein beetje bereid­willigheid vraagt de Cursus om er anders naar te kijken, om hulp te vragen, de Heilige Geest erbij te vragen. In feite is het een vorm van overgave en vertrouwen. Dat je geleid wordt en altijd krijgt wat je nodig hebt. Maar we vergeten vaak te vragen.

Leonie

———————-

Op 12 mei 2002 is in Haarlem de presentatie van het boek dat Willem Glaudemans aan het schrijven is over de Zeven stappen van Vergeving.