Samen met zijn partner schreef Hans Stolp het boek Dagen van Inzicht en Verwondering, dat bestaat uit 365 inspirerende teksten. één voor elke dag. Alle centrale thema’s uit de spirituele tradities komen in het boek aan bod. Vanavond zal Hans een aantal van die meditatieteksten wat dieper verklaren.

Hij begint met de tekst van 23 januari. Het centrale thema is geven en ontvangen. Om echt mens te zijn moet je zowel de kunst van het geven als van het ontvangen beheersen. Kun je van harte geven en kun je van harte en onbe­vangen ontvangen? Daar gaat het om. Het gaat om het evenwicht tussen beide. Philippus zegt in zijn 2000 jaar oude evangelie (uit de Nag Hamadi geschriften): Als iemand niet uit liefde geeft, heeft hij zelf niets aan wat hij gegeven heeft. Zo tussen neus en lippen zegt deze oude tekst: Misschien is het soms wijzer om wat minder te geven. Geef als het echt gemeend is met een warm open hart en niet omdat je het gevoel hebt dat je het verplicht bent. Het evenwicht, daar gaat het om. Het evenwicht is de weg van het midden, de weg van Christus. Dit inzicht vind je ook bij de Griekse tradities, bij Yin en Yang. Spirituele mensen kunnen vaak makkelijker geven. Zij zouden tijdens dit leven het ontvangen kunnen oefenen.

27 januari: Dankbaarheid: Met zoveel mensen weet ik mij verbonden, zowel hier op aarde als de overledenen die in de geestelijke wereld leven. Zoveel mensen dragen mij met hun warmte en vertrouwen. Zij die mij voorgegaan zijn inspi­reren en bemoedigen me.

Het is een heel oud inzicht in de spirituele traditie dat je je bewust bent, hoeveel je aan anderen te danken hebt. Jezus waste op Witte Donderdag de voeten van zijn leerlingen, het was Zijn manier om die lastige leerlingen te bedanken, omdat zonder hen Hij nooit Zijn hoge opdracht had kunnen volbrengen. De eerste stap op de inwijdingsweg is een oefening in dank­baarheid naar de mensen om je heen, niet alleen de mensen die je met hun liefde hebben gedragen, maar ook naar de mensen die je met pijn en verdriet hebben uitgedaagd om te groeien. En dan zijn er nog de geliefden aan de overkant met hun heel stille hulp, welke je kunt ervaren. Iemand die ging sterven zei tegen zijn geliefde die achterbleef: “Maak je nu niet zo druk, want straks kan ik vanuit de overkant meer voor je doen dan hier, vanuit mijn lichaam hier op aarde.”

3 februari: Zwijgen is goud. Als je het pad van de inwijding op gaat, kom je ook altijd de volgende uitspraak tegen: wijs is degene die kan zwijgen. Wijs is degene die niet spreekt om zichzelf uit te spreken, maar die spreekt om de ander in haar of zijn eigen tempo tot inzicht te laten komen. De wijze houdt rekening met het groeitempo van de ander en kijkt: wat heeft de ander nodig. Iedereen kent het wel: iemand legt je een probleem voor en de oplos­singen rollen een twee drie je mond uit. De wijze ziet misschien een heleboel, stelt misschien een paar voorzichtige vragen, waardoor de ander zich bewust kan worden van een volgende stap en de eigen ontdekkingsreis kan vervolgen. Wij mensen zetten vaak die stappen waarvan we voelen dat we ze uit eigen innerlijke vrijheid kunnen en mogen zetten. In relaties is het een hele kunst elkaar die eigen ontwikkelingsweg te gunnen, elkaar niets op te dringen. Dit zwijgen is goud en dé manier om de vrijheid van de ander te respecteren. Volgens de spirituele traditie is juist die vrijheid zo belangrijk, omdat alleen in vrijheid wij de weg naar binnen kunnen vinden.

Alleen als we niet gedwongen worden naar anderen te luisteren, naar stemmen, voorschriften buiten ons, kunnen we heel rustig gaan luisteren hoe het voelt voor ons zelf.

7 februari: Kijken in de ogen van de ander. Kijk met eerbied en verwondering en laat je raken door wat je leest in de ogen van de ander. De ogen van een mens weerspiegelen zijn geheim. De ogen zijn immers de poort naar de verborgen goddelijke kracht in de ander. Kijk en kijk met verwondering. In deze tijd van de aartsengel Michael is het de bedoeling dat je elkaar echt leert aankijken, echt in de ogen durft te kijken en zonder woorden in verbinding komt met de diepste kern van de ander. Je ziet misschien pijn, vreugde, teleurstelling, ego­factoren zoals Hans het noemt. Maar de 2^e stap is: kun je ook het goddelijke in de ander zien? Carl Gustav Jung schrijft over de ‘twee gezichten’ van zijn moeder in het boek Herinneringen, Dromen en Gedachten:  Moeder nr.1, kletst en kwaakt en Jung loopt dan het liefst een straatje om. Maar als moeder nr.2 zich manifesteert – zelfs haar gezicht en stem veran­deren op dat moment – wordt er gesproken vanuit haar goddelijke kern. En als dat gebeurt, zegt Jung, dan hebben de woorden zo’n kracht dat hij ze niet meer vergeet. Hans vraagt zich af of wij ook de ervaring hebben gehad dat je opeens voelde dat er iets dieps door de ander heen sprak, heen keek en voelbaar werd! Het is een heel herkenbare situatie. Zo leren kijken is de opgave van deze tijd, volgens Hans. Maar juist deze oefening, aangereikt door de oude spirituele tradities, kan een heel nieuwe manier van samenleven mogelijk maken.

12 maart: Hoe word je een wijs mens! Je wordt een wijs mens wanneer je bereid bent van alles wat het leven je brengt te leren. Zowel van de goede en mooie dingen als van de moeilijke en donkere dingen. Je wordt wijs als je het leven ziet als een school waar je kunt leren om wijzer, liefdevoller en milder te worden. De wijze staat stil bij de vraag: Wat is de zin van het leven! Je ontdekt het niet door stoer over alle ervaringen heen te lopen, door lippen op elkaar te doen en door te gaan. Dat geeft een verharding. Wie zich verhardt is nooit meer woonplaats van de geest. De spirituele traditie zegt ook: Een bepaalde manier van leven brengt bepaalde uitgesproken ziekterisico’s met zich mee. De zin van het leven ontdek je alleen maar als je kwetsbaar durft te zijn, aanraakbaar. Door vanuit het denken in je hoofd, af te dalen naar het weten en voelen in je hart. Het hart weet soms dingen die voor het denken verborgen zijn. Hans zelf bekent dat hij dat een van de zwaarste klussen van zijn incar­natie heeft gevonden. De wijze durft te vertrou­wen op hetgeen hij voelt en volgt op eigenzinnige wijze zijn weg. Jij op jouw manier, de ander op zijn manier. Bij elkaar vormen die veelkleurige steentjes het mozaïek van ons leven. De spirituele traditie spreekt ook van een ‘veelkleurigheid’ die ieder mens gegund wordt.

25 maart: Mijn genade is u genoeg. Deze bekende uitspraak hoorde Hans van een stervende mevrouw van 80 jaar in het Aca­demisch Ziekenhuis in Groningen. Zij had ervaren dat, ondanks een moeilijk leven, Gods genade haar door alles heen had gedragen. Deze tekst is uit de tweede Korinthe-brief van Paulus (2 Kor 12:9). Paulus zelf leed zijn hele leven aan een kwaal – wat is onbekend –  welke hij zelf “een doorn in mijn vlees” noemde (2 Kor 12:7). Hij had God driemaal gevraagd hem ervan te verlossen. Maar hij besefte na een tijdje dat hij die doorn in zijn vlees nodig had “zodat hij (Paulus) zich niet te veel zou verheffen, niet te hoogmoedig zou worden.” Dit was wat hij nodig had om te groeien en zuiver te leven. En als je daarmee leeft, in eenvoud, zul je merken hoezeer juist in zwakheid jouw kracht zich openbaart. Het zit hem niet in stoer zijn, maar in alle kwetsbaarheid jezelf durven zijn, machteloos en dan ontdekken dat je in die machteloosheid juist het meest te geven hebt. Als je iemand probeert te troosten: ga mee in die ander zijn machteloosheid, ga er samen in staan en voel hoe de kracht, de hele geheim­zinnige, dragende kracht, voelbaar wordt. Dan voel je hoe in de zwakheid die kracht openbaar wordt. Dan voel je ook wat Paulus bedoelde.

1 augustus: Je mond houden, misschien één keer waarschuwen, als je je kinderen (bijna of al volwassen) verkeerde of gevaarlijke beslissingen ziet nemen. Kinderen hebben het recht om hun eigen fouten te maken. Hans heeft het over 3 punten ten opzichte van je kinderen:

1. Heb vertrouwen in je kinderen
2. Heb respect voor de levensweg die ze volgen
3. Geloof in de kracht van het gebed.

Vooral wat dat laatste punt betreft: als je je van binnenuit richt op hun beschermengel of iemand anders in de geestelijke wereld, en om hulp vraagt voor je kind, dan helpen ze je kind.

19 juli: De sterfdag van een geliefde is de dag van geboorte in de wereld van het licht. De aardse verjaardag vervaagt steeds meer voor de overledenen. Maar de sterfdag op aarde is de geboorte in de wereld van het licht.  Hans vertelt dat hij veel verzoeken van overledenen heeft gehad om door te geven dat zij voor de achterblijvers op aarde zorgen. Hans vraagt hen hun hart te openen voor de overledenen – want dat kunnen ze zien – en de herinneringen aan de overledenen in het dagelijks leven te betrekken, met ze te praten, en zeker op hun sterfdag een kaarsje voor hen aan te steken.

3 juli: Durf fouten te maken, het is een goede manier om te groeien. We zijn hier op aarde om te leren en fouten te maken en ervan te leren. Soms zijn mensen bang om fouten te maken. Maar in de spirituele Christelijke traditie wordt steeds weer gezegd: die fouten, laat ze nu toch, staar je er niet blind op. Kijk eerlijk naar jezelf, zie ook wat je fout gedaan hebt, maar stel jezelf daarna de vraag: wat heb ik er van geleerd! En als je het weet: laat het dan ook in vrede los. Op deze manier leven en groeien maakt dat het leven een geschenk wordt.

Vragen na de pauze

Je zegt dat de sterfdag de geboortedag is naar het licht en dat het belangrijk is deze dag te vieren en contact met hen te maken. Maar hoe is het wanneer deze ziel incarneert? Jij bent bezig contact te maken maar die ander is al lang weer terug?

Het menselijk lichaam bestaat eigenlijk uit verschillende lichamen. Het materielichaam kunnen we zien, de andere lagen zitten om ons materielichaam heen. Bovendien heeft ieder mens een goddelijke vonk in zich. Maar het grootste gedeelte van de goddelijke geest bevindt zich buiten ons en spreekt tot ons via ons geweten.We kunnen dat nog niet opnemen in ons bestaan, omdat we nog niet ver genoeg ontwikkeld zijn. We zouden ontploffen als we dat zouden proberen. Zelfs Jezus deed er – na de doop in de Jordaan – 3 jaar over om die grote goddelijke geest te verinnerlijken, helemaal op te nemen in lichaam en ziel. Wij beginnen nu aan die weg. Wij hebben meerdere incarnaties daarvoor nodig. Na onze dood verenigt onze goddelijke kern zich met het grotere deel dat tijdens ons leven in de geestelijke wereld is gebleven. Als je incarneert, incarneert er maar een stukje. Het grootste deel blijft achter. Dus eigenlijk bevinden we ons hier op aarde en daar in de geestelijke wereld tege­lijkertijd.

Het is belangrijk om op de sterfdag de verjaardag te vieren. Maar daar is het toch altijd feest. Wanneer moet ik dan mijn kaarsje opsteken?

Op de sterfdag. Op aarde geldt de geboortedag als verjaardag. Maar voor de overledene geldt zijn sterfdag als verjaardag, want dan arriveert hij in de wereld van het licht. Als we op die dag die vaak nog zo vol emoties is, aan hen denken, met ontroering, verwondering en dankbaarheid als we een kaarsje opsteken, dan begint er vanuit ons hart regelrecht een lichtstraal te stralen die de overledene bereikt en inspireert. Die beweging in ons hart, dat is de kern van wat ze zien. Ons lichaam zien ze als mist. Zij kijken vanuit een groter weten naar ons.

Je mag fouten maken, maar stel je maakt een fout en de ander heeft daar schade van. Wat dan!

Ik probeer een beetje die doem die over fouten maken ligt, weg te nemen. Natuurlijk, als je tot inzicht bent gekomen, kun je naar de ander toe gaan, zeggen tot welk inzicht je bent gekomen en om vergeving vragen. Inzicht betekent dat je je kunt verplaatsen in de gevoelens van de ander die je gekwetst hebt. Inzicht betekent ook de conse­quenties van je gedrag aanvaarden. Als de ander er nog niet aan toe is om je te vergeven, dan zul je er mee moeten leren leven.

Wat je vertelde over dat de ogen de poort van de ziel zijn, vond ik erg mooi. Ik vind het vaak moeilijk elkaar echt in de ogen te kijken en dat toe te laten. Daar heb je moed voor nodig. Heb je een goede tip?

Ik ken het zelf bijna alleen als een soort geleide oefening en dan ook nog met een nabije partner. Als je elkaar echt aankijkt, liefdevol, dan wordt er wel wat aangeraakt, soms zaken die jaren in het verborgene lagen. Er is moed voor nodig om kwetsbaar te durven zijn en niet weg te vluchten voor je verdriet, woede, die naar boven kunnen komen. Moed om hardop te zeggen wat aan­geraakt wordt. Er komt iets op gang en er wordt iets bevrijd. Jijzelf wordt bevrijd uit je ketenen. Het is echt een oefening van aartsengel Michael, die het verborgene aan het licht wil brengen.

Je zei: als iemand je om vergeving vraagt, kun je wel vergeving geven. Als mij zoiets overkomen is, dan kijk ik altijd van waaruit de ander dat gedaan heeft en vergeef voordat de ander om vergeving vraagt.

Met alle respect, dat is heel goed mogelijk bij het kleinere vergeven, de kleinere gekwetstheden. Maar als het om de heel diepe kwetsuren gaat, zoals incest, moord etc. dan ligt het een stuk ingewikkelder. Nelson Mandela heeft met de processen van de Commissie van Waarheid en Verzoening laten zien hoe het moet. Hij gaf slachtoffers en daders de gelegenheid zich tot elkaar uit te spreken. Tot er wat in de harten en zielen van de mensen in beweging kwam. Op het moment dat de mensen echt bereid waren de diepste pijnen, woede en verdriet werkelijk te doorvoelen, moest iedereen even zijn mond houden van aartsbisschop  Desmond Tutu want “Jullie staan nu op Heilige grond.” Door dat hele verwerkingsproces heen kon men zien, hoe er een diepe innerlijke bereidheid tot vergeving groeide.

Hans denkt dat vergeving het centrale thema van de komende jaren wordt. Als we echt naar een nieuwe tijd toegaan, dan is het nodig oud karma te overwinnen, dan zullen we de weg van vergeving moeten leren. Maar als daders zich weigeren uit te spreken, dan wordt het moei­lijker. Dan zul je in je eentje op stap moeten, de moeizame weg van oude pijn, woede doorleven en stap voor stap afleggen, net zo lang tot je kunt zeggen: ik heb het losgelaten. Maar vergeving kan alleen gegeven worden, als de ander het wil ontvangen. Misschien in een volgend leven. Maar jouw taak zit erop.

Als je vergeving wilt vragen, dan moet je eerst weten wat voor kwaad je hebt gedaan. Als je dat dan niet te horen krijgt, en diegene, mijn zoon, wil je ook niet meer zien, hoe kom je dan verder?

De vraag is dan of er dan iets te vergeven valt. Je zult het aan hem over moeten laten. Als je niet weet wat er aan de hand is, laconiek reageren en niet denken: ik heb van alles fout gedaan. Hoofd fier omhoog houden. Dat is het beste antwoord in zulke situaties. Hans denkt dat in deze tijd er allerlei breuken in de bloedbandensfeer komen. De oude spirituele traditie zegt, dat we hier doorheen moeten, door de pijn en het lijden die het gevolg zijn van de breuken. Om dan tot inzicht te komen dat de eigenlijke banden die banden zijn waarin je elkaar aankijkt en er een onmiddellijke herkenning met je geestelijke broeders en zusters is, er een onmiddellijk begrip en weten is. De bloedbanden horen bij het ego en de materiewereld. De geestelijke banden bij de sfeer van de geestelijke wereld, bij het Hoger Ik, de innerlijke Christus.

Er zijn dus 2 manieren om te vergeven: of contact met de dader of door al je verdriet en pijnen te uiten. Maar in het diepe contact met de dader, vergeet je dan niet dat je niet je eigen verdriet en pijnen geuit hebt?

Je kunt nooit vergeven als je er niet eerst zelf doorheen bent gegaan. Je zult je eigen pijn en woede stap voor stap moeten doorleven. Hans denkt dat het heel helpend kan zijn als de ander het kan invoelen: “Nou begrijp ik wat het jou gedaan heeft, hoeveel pijn het je gedaan heeft.” Als de ander dan zegt: “Wil je me alsjeblieft vergeven?” en jij zegt: “Natuurlijk,” dan is er vergeven. Maar als de ander de schuld bij jou blijft leggen, dan is het een stuk moeilijker om er door heen te gaan, om los te laten en tot verge­ving te komen.

U vertelt zo mooi over die andere wereld en het is prachtig om te horen. Maar: hoe weet u dat allemaal hoe het daar is in die andere wereld. Is dat innerlijke wijsheid?

Het is begonnen op mijn 30^ste toen mijn broer overleed en een jaar later tot 3 keer toe, in een prachtig licht gehuld, zo maar in mijn kamer stond. Ik ben hem er nog steeds dankbaar voor want het was het begin van mijn transformatie en geestelijk ontwaken. Later had ik uittredingen en liep ik rond in die andere wereld. Dan ervaar je hoe het in die wereld is. Later kwamen gestor­venen bij me op bezoek. Er is dus een heel van­zelfsprekende verbinding ontstaan. Daarna ben ik op zoek gegaan naar wat de Christelijke traditie hierover geschreven had. Ik kwam uit bij de esoterische traditie, de spirituele traditie van het Christendom. Mijn mond viel open bij wat ik allemaal las, want het was allemaal precies zoals ik het zelf ervaren had. Nu probeer ik zoveel mogelijk te vertellen over de oorspronkelijke spirituele Christelijke traditie. Een van mijn opdrachten in dit leven is dan ook door te geven: wees niet bang voor de dood. Dood is gewoon thuiskomen.

Als een dader overgegaan is en je hebt hier in de stof niet kunnen vertellen dat je hem vergeeft, dan kan het natuurlijk ook zijn dat hij zich alsnog aandient en dat je het op een andere manier kunt doen. Ik denk dat het belangrijk is om daarvoor open te blijven staan. Zodat die ander ook weer verder kan naar de andere dimensies.

Inderdaad, vergeving is ook mogelijk tussen iemand die leeft in de stof en iemand die al leeft in de geestelijke wereld. Een manier om dat te doen is: schrijf een brief aan de dader aan de overkant en vertel precies wat je dwars zit en wat je hoopt dat er nog staat te gebeuren aan vergeving. Zet een foto van diegene voor je, steek een kaarsje aan, misschien wat goede vrienden erbij en lees in alle eerlijkheid je verhaal voor. De gestorvene ziet alle beelden van wat hij hier op aarde heeft gedaan, en krijgt het inzicht wat hij hier op aarde niet wilde inzien.

Ik had altijd zo geleefd dat als de ander mij wat aandeed, dan dacht ik: ach laat maar, niet moeilijk over doen, ze weten niet wat ze doen. Maar iemand noemde me een ‘hoer’, omdat ik aardig was voor andere mensen, zodat ze mij aardig zouden vinden. Ik vergaf, om ook vergeven te worden en dat is niet goed.

Je kunt alleen maar vergeven als je je eigen pijn, woede etc. bewust bent geworden. Vaak staat iemand die alleen maar bezig is met de gevoelens van anderen, niet stil bij zijn eigen gevoelens. Die drukt hij weg. Maar dat is geen vergeven. Alleen nadat je je bewust bent geworden van je eigen gevoelens, kun je vergeven.

Gestorvenen hebben meer inzicht en wijsheid. Wat gebeurt daarmee bij een volgende incarnatie. Nemen wij dat mee, dan kan ik me voorstellen dat er meer wijzere mensen zijn dan nu. Hoe gaat dat?

Het leven is een leerschool. Dan heb je die wijsheid van vorige incarnatie hard nodig om in een volgend leven een wat steviger levensles aan te kunnen. Vanuit het dieptepunt wat incarnaties betreft, gaan we nu een proces tegemoet dat de levenslessen minder heftig zullen gaan worden. We gaan over naar een nieuw gouden tijdperk, of zoals de Christelijke traditie zegt: de hemel op aarde. We zullen nu gaan meemaken dat de winst van de ene incarnatie zichtbaar wordt in de volgende als een steeds diepere groei in wijsheid en liefdeskracht.

Ik heb ooit een vriendin gehad die zelfmoord heeft gepleegd en ik maak me nog steeds zorgen om haar. Heeft u daar ervaring mee?

De esoterische traditie heeft op zich een heel duidelijk antwoord op jouw vraag: maak je nu niet zo druk over haar. De geestelijke wereld waar je vriendin naar toe is gegaan is er een van echte pure liefde. Het mensenkind dat helemaal kapot is gegaan aan het leven op aarde, staan ze vol liefde op te wachten: kom hier kind, we zullen je vasthouden, we zullen je dragen, we zullen je genezen. Ze worden juist met extra veel liefde opgevangen. Kun je voelen dat ze naast je staat en glimlachend kijkt naar je en dat er op haar gezicht zoiets staat van: Meid begrijp je het nu eindelijk? Het gaat goed met me.

Je sprak over de verschijning van je overleden broer. Alle tradities, oosters en westers, staan vol van dit soort verschijningen. Ik geloof erin. Is er sprake van bijzondere genade dat het jou overkomen is?

Ik krijg nog elke dag telefoontjes, brieven, van mensen die vertellen over uittredingen, ontmoetingen met Christus, engelen, gestorve­nen, zaken die ze nog nooit aan iemand anders hebben verteld. Zelfs niet aan hun partner. Zoveel mensen doen dit soort ervaringen op. Ik ben niet bovenmatig begenadigd. Het verschil is misschien dat ik er mee naar buiten treed. Mensen zijn nog steeds bang om het te vertellen. Maar het zijn dan ook zeer kostbare zaken, en het is goed er alleen over te praten als het op de goede plek terecht komt.